In dit blog leg ik uit wat LUTs zijn, hoe je LUTs in je video kunt gebruiken en laat ik aan de hand van een video en fotovergelijkingen zien welke invloed LUTs hebben op beeldweergave.

Betekenis van LUTs

Binnen de wereld van videografie staat LUT voor Look Up Table. Dat is een combinatie van parameters waarmee kleurprofielen worden samengesteld. In de betere video editing software kun je LUTs toepassen om van je bronmateriaal (kleurinvoerwaarden van je camera) een gewenst beeldresultaat (uitvoerwaarden) te maken. Binnen de editing horen LUTs dan ook thuis bij het onderdeel kleurcorrectie, ook wel color grading genoemd.
Je kunt LUTs onderverdelen in drie groepen: creatieve-, kalibrerende- en cameraspecifieke LUTs. Binnen die groepen worden LUTs nog onderverdeeld in 1D LUTs en 3D LUTs. Hieronder tref je een korte beschrijving van de verschillen en waar je LUTs voor kunt gebruiken.

Het is je vast weleens opgevallen dat filmbeelden een bepaalde sfeer creëren door de specifieke kleurstelling. Hiervoor worden creatieve LUTs gebruikt. Op een film die in een Mexicaanse woestijn wordt opgenomen passen de filmmakers dan bijvoorbeeld een LUTs toe waarmee rode kleuren nóg wat roder worden en het gele zand iets minder geel. Bij het zien van de beelden kun je de hitte bijna voelen, zo warm ziet het er uit. Maar wat jij op je scherm ziet stemt niet overeen met wat de acteurs op de filmset zien.

Wil je juist kleuren op je scherm hebben die overeenkomen met hoe de wereld er in het echt uitziet, dan ben je op zoek naar ‘true color’ en kies je voor een kalibrerende LUTs. Elk cameramerk heeft zo zijn specifieke eigenschappen. Film maar eens hetzelfde onderwerp onder dezelfde omstandigheden met verschillende camera’s: bij de editing zul je zien dat die beelden van elkaar verschillen. Soms heel subtiel maar soms ook fors. Een cameraspecifieke LUT past het bronbestand van je camera aan op basis van diens bestaande eigenschappen, waarmee je de kleuren als true color weergeeft op een gekalibreerde- of referentiemonitor. Je zou kunnen zeggen dat een corrigerende LUT beeldfouten in jouw bronbestand aanpast.

In de editing software kun je kiezen uit 1D LUTs of 3D LUTs. Het verschil tussen de twee is dat bij 1D LUTs je maar één waarde kunt veranderen, bijvoorbeeld één van de primaire kleuren (rood, groen en blauw). Dat betekent dat als de groene kleur wijzigt, dit geen effect heeft op de kleuren rood en blauw. Bij 3D LUTs kun je meerdere waarden tegelijkertijd aanpassen, dus niet alleen kleuren maar bijvoorbeeld ook saturatie, helderheid, schaduw en tinten.

LUTs als onderdeel van kleurcorrectie

Het voordeel van het gebruiken van LUTs is dat het invloed heeft op alle onderdelen van je video waar je deze op toepast. Je kunt er ook voor kiezen om de kleuren handmatig aan te passen, maar is dat een tijdrovende klus. Zeker als je buiten filmt waar de lichtomstandigheden steeds veranderen, doordat je bijvoorbeeld je camerapositie wijzigt en er een andere hoeveelheid licht op je sensor valt. Of als het begint te schemeren.

Dat betekent niet dat je met het gebruiken van LUTs met één druk op de knop klaar bent. Maar je krijgt wel een hele duidelijk impressie van hoe het beeld eruit komt te zien. Dat is dan ook het grote voordeel van het werken met LUTs: ze werken snel en consistent. Op basis van het verkregen beeld zal je alsnog moeten kijken of je tevreden bent over de kleurstelling en of je nog handmatige aanpassingen wilt doen. Op deze manier kun je ook zelf een kleurprofiel maken en deze opslaan als een LUTs in je editing software. Zo kun je elk toekomstig project van dezelfde kleurkenmerken voorzien.

Er zijn talloze aanbieders van (gratis en betaalde) LUTs, sommige zijn merkspecifiek en sommige niet. Maar LUTs die voor het merk CANON zijn gemaakt kunnen ook prima passen bij een camera van een ander merk. Of niet. Dat weet je niet altijd van tevoren. Dat is een kwestie van proberen én natuurlijk ook een kwestie van smaak.

Toepassen van LUTs bij editing

Voordat je kleurcorrecties doorvoert in videoprojecten, moet je eerst een laag toevoegen aan het beeldfragment wat je wilt gaan bewerken. Werk nooit in je bronmateriaal! In DaVinci Resolve heet zo’n laag een node, bij andere software wordt dit vaak een layer genoemd. Het werken met een laag heeft drie voordelen: je kunt achteraf de laag resetten als je niet tevreden bent, je kunt bovenop de laag nog een laag toevoegen voor meer specifieke correcties én je kunt altijd achteraf eenvoudig vaststellen wat je aan kleurcorrecties hebt gedaan en deze desgewenst wijzigen.

Vergelijken van verschillende LUTs

Om je de invloed van LUTs op beeldweergave te laten zien, heb ik een paar foto’s uit een recent voltooid filmproject gehaald. Bij de eerste vergelijking zie je links het originele onbewerkte BRAW (Blackmagic RAW) bestand. Hier is nog geen enkele kleurcorrectie op toegepast. Rechts zie je een zonlicht LUTs. Schuif de slider om het verschil te zien.

Hieronder zie je een vergelijking waarbij op de linkerafbeelding een LUTs is toegepast waarbij de kleuren groen en geel dominanter zijn gemaakt. Op de rechterafbeelding is een LUTs toegepast die de nachtsituatie nabootst.

Verschillende LUTs in bewegend beeld

In de video hieronder heb ik bij enkele clipovergangen verschillende 3D LUTs toegepast. Zo kun je goed zien welke invloed een LUTs kan hebben op je beeld.
De naam van de gebruikte LUTs zie je direct na elke overgang. De allerlaatste clip is de originele camera output: dit Blackmagic RAW (BRAW) bestand komt rechtstreeks uit de camera en is niet voorzien van welke kleurcorrectie dan ook.

(om de video vanuit de YouTube-app te openen, klik hier)

Nog een paar LUTs vergelijkingen

Ik hoop dat je deze blog leuk en leerzaam vond. Als je nog vragen of opmerkingen hebt, dan hoor ik dat graag van je.